Үгүс кэлии дьоҥҥо биһиги өрөспүүбүлүкэбит иккис дьиэ буолар. Ол курдук, биһиги Сахабыт сирин иккис дойду оҥостубут киһини көрсөн дьоллоннубут. Кини аата Альберт Петрович Сундуй буолар. Альберт Тыва өрөспүүбүлүкэтигэр төрөөбүт, омугунан — тувинец. Бүгүн биһиэхэ Саха сиригэр хайдах кэлэн олохсуйбутун кэпсээтэ.
Кини билигин Бөкө сэлиэнньэтигэр фельдшеринэн үлэлиир. Ыалдьыппыт этэринэн, кинини быстах быһыы буолбакка, аймахтыы сибээс аҕалбыт: Саха сиригэр кини чугас аймаҕа оҕо салаатын сэбиэдиссэйинэн үлэлиир. Альберт Петровиһы биһиги кыраайбыт тымныы климата буолбакка, үрүҥ түүннэрэ сөхтөрбүттэр. «Бу саамай кэрэ. Үрүҥ түүннэри хаһан да көрбөтөҕүм», — диэн кэпсиир.
Көһүү, кини этэринэн, чэпчэки күүлэйдээһин буолбатах этэ. Массыынанан улахан хайалары, туманнары уонна муҥура суох тайҕаны уҥуордаан, биэс күн айаннаабыттар. Саха сиригэр кэлбитигэр киниэхэ уоттаах, олоххо наадалаах тэриллээх, тупсаҕай дьиэ биэрбиттэр.
Тываҕа эмиэ тымныы күн-дьыл буоларыттан ыалдьыппыт оннукка үөрэммит эбит: «Биһиэхэ эмиэ маннык тымныы буолар. Адаптацияны этэҥҥэ аастым. Үлэлээтэхпинэ, барыта үчүгэй, тымныыта көстүбэт». Бүгүн Альберт Петрович ФАП-ка фельдшеринэн үлэлиир уонна үлэ ханнык баҕарар тымныыны умнарга көмөлөһөрүн билинэр.
Биһиги түүр омук буоламмыт майгыннаһар өрүппүт олус элбэх. Кини этэринэн, тувинец уонна саха бэйэ-бэйэлэрин тылбааһа суох сорох түгэннэргэ өйдөһүөхтэрин сөп: «Сорох тыллар кыратык маарынныыллар, орудк чыыһылалар майгыннаһаллар». Тыл эрэ буолбакка, икки омук үгэстэрэ кытта эмиэ чугастар эбит: уоту аһатыы, кырдьаҕастары ытыктааһын, дьыл уларыйыытынан бырааһынньыктар. Оттон саха төрүт аһылыгыттан Алберт Петрович тоҥ балыгы уонна убаһаны ордук сөбүлээбит.
Бастаан Саха сиригэр кэлбитигэр олохтоохтор кинини үтүө тылынан көрсүбүттэр. «Доҕотторбун түргэнник булбутум, — диир Альберт Петрович. — Бары үчүгэйдик сыһыаннаһаллар». Биир сыл олорон баран, биһиги дойдубутун иккис дьиэм диэн эрэллээхтик ааттыыр. Иккис дьиэ диэн ол аата сүрэххинэн ылынар сириҥ буолар.
«Куттаныма. Тымныыттан эмиэ куттаныма. Олоруоххун баҕарар сиргэр барыахха наада…» — диэн ыраах сиргэ көһүөн баҕарар дьоҥҥо бэйэтин сүбэтин судургутук биэрэр.
Онон, Альберт Петрович сахалыы тыыннанан, олохтоохторго эрэллээх фельдшер буолар. Кини манна өссө да элбэх сылларга дьоллоохтук олоруо, үлэлиэ-хамныа, чиэһинэй үлэһит быһыытынан ытыктанар күннэрдээх буолуо диэн эрэнэбит. Кини холобура дьиҥнээх дьиэҥ — төрөөбүт сириҥ эрэ буолбакка, сүрэҕиҥ сөбүлүүр сирэ эмиэ буолар диэн көрдөрөр.
Миронова Марианна, X кылаас үөрэнээччитэ,
И.Г. Тимофеев аатынан Майа лиссиэйэ.
кэскил14.ру