Ырыа… Ырыа кэрэни саҕар, ырыа дьиктини түстүүр. Айылҕаттан ырыа куттаах, төрүөҕүттэн көрбөт Айыллаана Степанованы өйдүүргүт буолуо? Кини отой кыра сааһыттан, ырыаны доҕор оҥосто улааппыта. Билигин Айыллаана Курскай куоракка муусука колледжыгар 2 кууруска үөрэнэр.
Айыллаана төрүөҕүттэн күн сырдыгын көрбөт, хараҕынан I группалаах инбэлиит. Кини оҕо сааһа Ньурба Өҥөлдьөтүгэр ааспыта. Отой кыра эрдэҕиттэн, сахалыы ырыалары араадьыйаҕа истэ-истэ, үтүктэн ыллаан барбыта. Үс саастааҕар аан бастаан Өҥөлдьө кулуубугар сыанаҕа тахсан ыллаабыта.
«Кыра сылдьан наһаа элбэх ырыаны билэр этим, барытын араадьыйаҕа истэрим уонна өйбөр хатыырым. Таптал, айылҕа туһунан сөбүлээн истэрим», — диэн кини билигин ахтар.
Онтон улахан сыанаҕа Ньурба куоракка ыыттыллыбыт «Хотугу сулус» зональнай ырыа күрэҕэр аан бастаан 4,5 саастааҕар тахсыбыта. Манна кини «Сахам ата» диэн ырыаны толорбута. Онтон бастакы сольнай кэнсиэрэ 2009 сыллаахха Ньурбаҕа «Кыталык» култуура киинигэр буолбута. Кини онно баара-суоҕа биэс эрэ саастааҕа. Иккис сольнай кэнсиэрэ 2010 сыллаахха Саха цииркэтигэр ыытыллыбыта. «Олус элбэх көрөөччү баар этэ, ол кэннэ сүгүрүйээччилэрим өссө элбээбиттэрэ», — диэн Айыллаана билигин ахтар.
Дьиэ кэргэнин туһунан Айыллаана маннык кэпсиир:
— Ийэм Степанова Наталья Кузьминична, доярканан үлэлиир. Аҕам Василий, оҕо сааспар аҕыйах кэмҥэ баара. Эбэм Марфа, кинини олус истиҥник саныыбын. Эһэм Кузьма Федотович, сэрии бэтэрээнэ, ол эрээри кини мин төрүөм иннининэ суох буолбута, ол иһин дьонум эрэ кэпсээннэриттэн билэбин. Маны таһынан тастыҥ эдьиийдэрдээхпин, убайдардаахпын, бырааттардаахпын, балыстардаахпын, халыҥ аймахпыт. Улахан дьиэ кэргэнинэн бырааһынньыктары бииргэ ылар үгэстээхпит. Дьиэ кэргэнинэн улахан толору астаах остуолга олорон эрэ мустабыт, сонуннарбытын үллэстэбит, күннээҕини кэпсэтэбит, эбэтэр төрөөбүт күннээхтэри эҕэрдэлиибит. Төрөөбүт күннээххэ, хайаан даҕаны, бэлэх оҥорон туттарабыт. Бу курдук улахан дьиэ кэргэнинэн мустарбытын наһаа сөбүлүүбүн, олус астынабын. Онтон сайын айылҕаҕа тахсабыт, сынньанабыт.
Айыллаана оҕо сылдьан «Голос» вокальнай устуудьуйаҕа Татьяна Егоровна Неустроеваҕа уонна Христофор Эдуардович Саввиновка дьарыктаммыта. «Бу устуудьуйаҕа наһаа сөбүлээн сылдьарым. Эстрада ырыаларын үөрэтэрим, ыллыырым, ордук айылҕа туһунан сөбүлээн толорорум», — диэн Айыллаана вокальнай устуудьуйаҕа сылдьыбытын туһунан кэпсиир.
Дьокуускайга Айыллаана 3-4 көрүҥнээх коррекционнай оскуолаҕа үөрэммитэ. Үөрэнэ сылдьан элбэх кэнсиэртэргэ, тэрээһиннэргэ кыттара. 2016 сыллаахха «Мин көрөбүн сүрэхпинэн» (Иван Горнай тыллара, Татьяна Неустроева музыката) диэн ырыаҕа дьон кутун-сүрүн туппут клибыгар Мичил Моисеевы, Роман Винокуровы кытары уһуллубута.
«Ол кэмҥэ тымныы күһүн турбута, олус тоҥмуппут. Ол эрээри күүстээх, тулуурдаах буолан, олус табыллан клипка уһуллубуппут», — диэн кини билигин ахтар. Бу клип «Кэрэл» киинэҕэ (режиссер Любовь Борисова) саундтрек буолан киирбитэ.
Кини билигин сааһа 21-рэ. Курскай куорат көрбөттөр музыкальнай колледжтарыгар «вокальное искусство» диэн идэҕэ үөрэнэр. «Колледж уруккута хараҕа суох хаалбыт байыаннайдар оскуолалара эбит. 1945 с. төрүттэммит. Онтон 1954 с. колледж буолбут. Манна кыратык көрөр уонна көрбөт устудьуоннар араас эрэгийиэннэртэн кэлэн үөрэнэллэр. Биһиги түөрт сыл үөрэнэбит. Билигин араас ырыалары ыллыыбын, ариялары, романстары толоробун. Инникитин вокал өттүгэр преподаватель буолуохпун баҕарабын. Уонна үөрэхпин бүтэрдэхпинэ, үрдүк үөрэххэ туттарсыам диэн баҕа санаалаахпын», — диэн Айыллаана үөрэҕин туһунан кэпсиир.
— Ырыа — мин олоҕум аргыһа. Классическай ырыаны иһиттэхпинэ, мин уоскуйабын. Онтон көрдөөх, бэһиэлэй, тэтимнээх ырыаларга үҥкүүлээн да ылыахпын сөп. Ырыаны кытары мин үөрэбин, хомойобун, инникибин ыралыыбын, ырыаны кытары мин олох олоробун. Ырыата суох — миэхэ олох суоҕун кэриэтэ. Күн аайы араас ырыаны истэбин: сахалыы эстрадаттан Дария Лаврованы, Виталий Очировы, Сайыынаны сөбүлээн истэбин, нууччалыы, омуктуу эстраданы эмиэ сөбүлээн истэбин.
Хас биирдии киһи бу олоххо баҕа санаалаах буолар. Айыллаанаттан ыра санаа туһунан ыйытабын. «Саамай баҕа санаам — көрөр буолуохпун баҕарабын. Билиҥҥи медицина көрбөт харахтаах дьону көрөр оҥорор кыахтанара буоллар диэн эрэл санаалаахпын. Мин бу күн сирин сырдыгын, кэрэтин бэйэм харахпынан олус көрүөхпүн баҕарабын», — диэн кини этэр.
Билигин устудьуон кыыска зачет туттарааһынын үгэнэ. Бүгүн оруобуна «актерское мастерство» предмеккэ зачет туттараллар. Онтон бэс ыйын 10 күнүттэн эксээмэннэр саҕаланаллар. Айыллаанаҕа сессиятын этэҥҥэ түмүктээн, күөх сайыны дойдутугар, ийэтигэр, дуоһуйа атаарарыгар баҕара хаалабыт.
Кэскил14.ру