«Сыл бастыҥ учуутала» күрэх Г.И. Чиряев аатынан Бүлүүтээҕи бастакы нүөмэрдээх оскуолаҕа буолла. Бу тэрээһин туһунан Григорьева Наталья Егоровна, РФ уопсай үөрэхтээһинин Бочуоттаах үлэһитэ, СӨ Учууталлар учууталлара бэлиэ хаһаайына, Бүлүү улууһун үөрэҕин салалтатын информационнай-методическай салаа салайааччытыттан кэпсииригэр көрдөстүм.
— Муус устар 8 — 9 күннэригэр улуустааҕы үөрэх салалтатын былаанынан «Сыл бастыҥ учуутала-2026» диэн сылын ахсын ыытыллар күрэх буолла. Быйыл Бүлүүгэ үөрэҕирии салаатыгар Ааҕыы сылынан биллэриллибитин чэрчитинэн ыытыллар. Учууталлар күрэхтэрэ биллиилээх педагог-психолог Лев Семенович Выгодскай төрөөбүт күнүгэр ананан, кини эппит «Учителями славится Россия» диэн девиһынан буолла. Улуус оскуолаларыттан уопсайа 10 учуутал кытынна, уопуттаах да, саҥа үлэлээн эрэр да кыттааччылар бааллар. Күрэхпит 4 түһүмэхтэн турар, өрөспүүбүлүкэҕэ ыытыллар күрэх түһүмэхтэригэр олоҕуран ыытыллар. Манна Чернышевскай оскуолата икки учууталы бэлэмнээбит, Баппаҕаайы, Хаҕын, Бүлүүтээги гимназия, Кыһыл Сыыр, Бүлүү 1-кы, 3-с нүөмэрдээх, 1-кы Күүлэт, 1-кы начаалынай оскуолалартан учууталлар кытта сылдьаллар.
Маннык тэрээһин учуутал үлэтин уопутун тарҕатыыга туһуланар. Сыл бастыҥ учууталлара интэриэһинэй уруоктары, маастар кылаастары, саҥа технологияны туһаныы ньымаларын көрдөрөллөр. Мин 1999 сыллаахха региональнай иитээччилэр күрэхтэригэр кыттан бастаан турардаахпын. Күрэх ханнык баҕарар учууталы, иитээччини наһаа кынаттыыр, сайыннарар дии саныыбын.
Сылын ахсын учууталлар күрэххэ кыттыылара улаатан иһэр. Ону тэҥэ учууталлар таһымнара үрдээбитэ «Образовательный импульс» диэн проект көмүскээһинигэр, маастар кылаастары ыыталларыгар көһүннэ. Коллективтар кыттааччыларын наһаа үчүгэйдик бэлэмнииллэр эбит. Онон тэрийээччилэр ааттарыттан оскуолалар салалталарыгар уонна учууталларга махталбытын биллэрэбит. Түмүккэ муҥутуур кыайыылаах, ону тэҥэ бастакы, иккис миэстэ уонна түһүмэхтэринэн көрөн анал ааттар, үөрэх салалтатын грана ананыаҕа.
«Сыл бастыҥ учуутала» күрэх түмүгүнэн муҥутуур кыайыылааҕынан Татьяна Николаевна Чабыева, Бүлүүтээҕи бастакы нүөмэрдээх начаалынай оскуола учуутала буолла.
-Татьяна Николаевна кыайыыгынан эҕэрдэ, маннык таһымнаах тэрээһиҥҥэ бастакы кыттыыҥ дуо?
- Хас биирдии күрэхтэн саҥа, элбэх билиини-көрүүнү ылар эбиккин. Бу күрэххэ саҥа дьону кытта билистим, алтыстым. Маннык таһымнаах «Педагогический дуэт» күрэххэ кыттаммын кыайыылаах аатын туппутум. Өссө республика таһымыгар ыытыллар начаалынай үөрэхтээһин күрэххэ «Муҥутуур кыайаалаах» буолбутум.
— Ордук туохха болҕомтоҕун уураҕыный?
— Бу сырыыга хас биирдии этапка барытыгар бэлэмнээх этим. Этап барыта интэриэһинэй. Учуутал буоларым быһыытынан, саамай сүрүн болҕомтобун уруок ыытыытыгар уурабын. Кыттар киһи хаһан баҕар кыайыыга эрэллээх буолуохтаах. Маннык улахан күрэххэ кыттарга син биир эрэнэҕин. «Бастыҥ учуутал» күрэххэ кыайыыбын мин оскуолам коллективыгар аныыбын. Кинилэр баар буоланнар, мин маннык чыпчааллары дабайдым.
- Махтал.
Дьүүллүүр сүбэ быһаарыытынан I степеннээх лауреат аатын И. Л. Кондаков аатынан Бүлүү гимназиятын английскай тылын учуутала, Саргылана Тарасовна Типанова, II степеннээх лауреат Н.С.Степанов аатынан Бүлүү №3-дээх орто оскуолатын математикаҕа учуутала буоллулар. Кыайыылаахтарга өссө үрдүк ситиһиини.
Интервьюну ылла Роман Прокопьев,
Дмитрий Федоров хаартыскаҕа түһээриитэ,
Г.И. Чиряев аатынан Бүлүү 1-ы нүөмэрдээхорто оскуолатын VII «Б» кылаас үөрэнээччилэрэ