
Судургутук эттэххэ, нэһилиэнньэни аһынан-үөлүнэн хааччыйыыга уонна помышленность кэккэ салааларыгар сырьену ылыыга туһуламмыт үлэ. Саха республиката тыа хаһаайыстыбатын салаатыгар инники күөҥҥэ сылдьар. Биһиги улуустарбытыгар бүгүн даҕаны бу көрүҥүнэн дьарыктанар дьону көрсүөххэ сөп. Саха сирин фермердэрэ төһө да тымныытын иһин ким араас оҕуруот аһын, сир аһын үүннэрэн кыһыннары-сайыннары нэһилиэнньэни сибиэһэй аһынан хааччыйаллар.



Тыа хаһаайыстыбатыгар ынах, сылгы иитэри таһынан, өссө сибиинньэ, куурусса, индюк, перепелка эмиэ иитиитинэн дьарыктанар дьоннор бааллар. Ол эрээри, саамай сүрүн тарҕаммыт көрүҥүнэн буолар – сүөһү иитиитэ. Кини биһихэ, саха дьонугар былыр-былыргыттан омук быһыытынан илдьэ кэлбит төрүт дьарыкпыт буоллаҕа.
Ол курдук, мин Таатта улууһугар Уус-Таатта сэлиэнньэтигэр олорор Бочуровтар дьиэ кэргэттэрин туһунан кэпсиэхпин баҕарабын. Мин билэр дьонум буолан, бу тыа хаһаайыстыбатыттан тэйиччи соҕус да буолларбын, куорат оҕотугар бэйэлэрин билиилэрин кытта үөрэ-көтө үллэһиннилэр. Кинилэр олус кыраһыабай айылҕалаах, ыраас салгыннаах Таатта сиригэр олороллор. Бочуровтар уруккуттан дьонноруттан илдьэ хаалбыт сүөһүлэрин көрөн-истэн олороллор, онон кыра кэтэх хаһаайыстыбалаахтар.Барыта 10- тан тахса ыанар ынахтаахтар уонна субай сүөһүлэри туталлар.

Үүттэрин уонна эттэрин дэриэбинэҕэ, оройуоҥҥа уонна куоракка киллэрэн атыылаан эбии дохуоттаналлар. Хотон үлэтэ хаһан да өрөбүлэ суох, уустук уонна ыарахаттардаах. Барыта илиинэн үлэ буолар, илиинэн ынах ыаһын, күн аайы аһатыы, турар сирдэрин сааҕын ыраастааһын киирэр. Сайыҥҥы кэмҥэ төһө кыалларынан, ынахтарын хонууга, ходуһаҕа сибиэһэй отунан дэлэйдик дуоһуйалларын курдук көҥүлгэ элбэхтик мэччитэллэр эбит. Элбэх хойуу үүтү сайыҥҥы кэмҥэ ыыллар. Тарбыйахтары ыам иннинэ кыратык, онтон ыан баран ийэлэригэр тобоҕун эмтэрэллэр. Оччоҕо ынахха элбэх үүт киирэригэр туһалаах, тарбыйахтар ыам үүтүнэн түргэнник улааталлар.

Кыһын сүөһүлэри хотоҥҥо күҥҥэ үстэ аһаталлар, биирдэ уулаталлар. Сүрүннээн, отунан уонна эбии комбикорм аһылыгынан аһаталлар. Кыһыҥҥы кэмҥэ ыан тохтууллар. Онтон тохсунньу-олунньу ыйтан ынахтар төрөөн-ууһаан бараллар, түбүктэрэ өссө элбиир. Саас күн уһаан, халлаан сылыйан, элбэхтик салгыҥҥа сылдьаллар, күөх окко үчүгэйдик үктэннэхтэринэ, үүттэрэ элбиир, сүөһүлэр уойаллар. Сайынын от оттоон сүөһү кыстыыр отун булаллар, сүөһүтэ суох дьон эт уонна үүт оннугар отунан эмиэ бэрсиһэллэр.
Онон, Бочуровтар сүрдээх үлэһит дьон диэн санаатым. Билиҥҥи ыарахан кэмҥэ сөпкө дьаһанан, сүөһү иитэн, чугас дьоннорун этинэн, үүтүнэн хааччыйан олороллор. Бэйэ иитэн таһаарбыт сүөһүттэн сибиэһэй үүт, сүөгэй, эт хаһан баҕарар үрдүктүк сыаналанар. Мин тыа хаһаайыстыбатын туһунан элбэҕи иһиттим, көрдүм. Маҕаһыыҥҥа атыыланар эт,үүт аһылыктар хайдах курдук элбэх үлэттэн тахсалларын биллим. Онон, оҕолор,тыа хаһаайыстыбатын сибиэһэй бородууксуйатын сыаналааҥ, билэр дьоҥҥутугар, эбэлэргитигэр, эһэлэргитигэр сайын тыаҕа тахсан көмөлөһөр буолуҥ диэн ыҥырабын.


Павлова Ангелина, Дьокуускай куоратын 17 № орто оскуолатын 7 кылааһын үөрэнээччитэ, “Сайдын” медиакиин эдкора.