Тыа сиригэр муниципальнай суоллар нэһилиэктэри бэйэ-бэйэлэрин кытта уонна сүрүн айан суолун кытта ситимнииллэр. Кинилэр дьон олоҕун хааччыйыыга, бастакы наадалаах табаары тиэрдиигэ, суһал сулууспалар үлэлэригэр уонна нэһилиэнньэ социальнай объектарга киириитигэр олус улахан суолталаахтар. Уопсай туһаныллар суоллары өрөмүөннүүр, тутар уонна үбүлүүр боломуочуйалар олохтоох салайыныы уорганнарыгар сүктэриллэллэр. Бу туһунан биһиги Дүллүкү нэһилиэгин баһылыгын Николай Петрович Романовы кытта кэпсэттибит.
— Үтүө күнүнэн, Николай Петрович! Дүллүкүгэ суолу оҥоруу, өрөмүөннээһин үлэтин туһунан ыйытыыларбар, баһаалыста, эппиэттиэҥ дуо?
— Дорообо, Айтал.
— Олохтоох бюджет ханнык өлүүтэ сыл аайы суол ситимин тутууга, өрөмүөннээһиҥҥэ барарый?
— Сыл аайы нэһилиэк бюджетыттан 5% үп суол өрөмүөнүгэр, оҥоруутугар барар. Быһа холоон, 1мөл 200 тыһ. суума буолар.
— Суол фондатын линиятынан көрүллэр үп-харчы тиийэр дуо?
— Үөһээ Бүлүүгэ улуус таһымыгар көрүллэр фондаттан муниципальнай суолу-ииһи көрөргө-харайарга үп көрүллэр. Биһиги Хоро-Дүллүкү-Бүтэйдээх суолун оҥорор интэриэстээхпит. Фондаттан үбүлээһиҥҥэ киирсэ сатыыбыт. Мин 2022 сылга үлэлии киириэхпиттэн Дүллүкү-Бүтэйдээх суолун ППМИ бырагырааманан уонна улуус фондатыттан харчы көрдөрөн 2 сыл өрөмүөн үлэтин ыыттыбыт. Сыл аайы фондаттан хаар ыраастааһыныгар, суолу көннөрүүгэ 1 мөл. харчы көрүллэр.
— Нэһилиэкпит өрөспүүбүлүкэтээҕи бииргэ үбүлээһин программаларыгар кыттар дуо?
— Бырагыраамаҕа киирсэн, Центральнай уонна Октябрьскай уулуссалары оҥорорго сайаапка биэрбиппит. 80 мөл. сууммалаах этэ. Софинансированиеҕа бэйэ өттүттэн харчы киириитэ мөлтөх диэн киллэрбэтилэр. Үлэ бара турар. Үп көрүллүүтэ мөлтөөн иһэринэн, үлэ хааччахтанан хаалла.
— Нэһилиэк иһигэр ханнык учаастактарга капитальнай өрөмүөн ордук нааданый?
— Сыл аайы суолбутун көрөр буоламмыт, билигин алдьаммыт суол суох. «Программа местных инициатив» кыттаммыт, нэһилиэкпит иһигэр быһаарыллыахтаах улахан боппуруостарбытын кыайабыт. Холобура, 2023 сылга Октябрьскай, Центральнай уулусса суолларын оҥоттордубут. 2022 сылга анал байыаннай дьайыыга кыттыбыт буойун уолбут Степан Степанович Руфов аатынан уулусса суола оҥоһуллуохтаах. Үлэ барар. Бу суол оҥоһулуннаҕына, ыччат олохсуйар саҥа квартала баар буолуо.
— Сайыҥҥы кэмҥэ суолу-ииһи кутуу, көннөрүү былаана баар дуо?
— Быйылгы бюджеппытын нэһилиэк 15 депутатын кытта сүбэлэһэн быһаарбыппыт. Куонньук уулуссатыгар быһа холоон 800 м. суол оҥоһуллуохтаах. «Кустук» оҕо сайдар киинигэр киирэр — тахсар суол мөлтөөбүтүнэн эмиэ өрөмүөн барыахтаах. Куонньук суолун оҥорууга бэлэмнэнии үлэтэ ыытылынна. Аны суолун көннөрөн, буор, гравий кутуллуо. Маны таһынан нэһилиэк тыраахтырынан ардах кэннэ суолбутун көннөрө олоробут. Нэһилиэк техникалаах дьоно үлэттэн туора турбат. Үтүө патриот дьон бааллар. «Альтернатива» ОДьКХ маастара Михаил Иванович Тарасов, Николай Альбертович Куприянов кэлэ-бара суолу көрөн баҕа өттүлэринэн көннөрө сылдьаллар. Бу курдук ким кыахтаах, баҕалаах көмөлөһө сылдьара олус хайҕаллаах. Бары сүбэбитин түмэн үлэлээтэхпитинэ, кыһалҕабытын кыайыахпыт диэн эрэллээхпит.
— Дьаһалта суолу өрөмүөннээһин хаачыстыбатын уонна технологияны тутуһууну хайдах хонтуруоллууруй?
— Анал үөрэхтээх испэсэлиис Владимир Макарович Федоров суолу-ииһи көрөр. Онтон сүбэлэһэн быһаарабыт, үлэни былаанныыбыт. Сметаны анал идэлээх дьон төлөбүргэ оҥорор. Төһө буор, кумах, гравий кутуллара, өссө туох үлэ ыытыллара былааннанар. Ол кэннэ үлэ тендер нөҥүө барар. Бэдэрээттэһэр тэрилтэлэр кэпсэтэн үлэлииллэр. Ол кэннэ үлэни тутааһыны сметанан ыытабыт. Алҕас тахсаары гыннаҕына, кэмигэр көннөттөрөн иһэбит.
— Бэдэрээттэһэр тэрилтэлэр үлэлэрин бэрэбиэркэлээһин төһө элбэхтик ыытылларый?
-Матырыйаалларын хантан аҕалалларын, техникаларын кыамтатын көрөбүт. Суол оҥоһуллар кэмигэр көрө-истэ сылдьабыт. Үлэлэрин оҥорон баран отчуоттууллар.
— Нэһилиэнньэ суол алдьаммытын туһунан хайдах биллэриэн сөбүй?
— Дьаһалта суолу көрө-билэ олорор. Дьон кэлэн сайабылыанньа биэриэн сөп эбэтэр социальнай ситимҥэ: телеграм, инстаграм, Вконтакте — тахсыахха, П.Михайлов уулуссатын 4 №-гэр кэлэн этиэххэ сөп.
— Кэлэр сылга нэһилиэк суолун өрөмүөннүүр былааны оҥорууга олохтоохтор этиилэрэ учуоттанар дуо?
-Хайаан да учуоттанар. Хас биирдии түөлбэттэн депутаттар бааллар. Дьон этиитин истэн, үлэбит былаанын оҥоробут.
-Сиһилии кэпсээниҥ иһин махтал!
Кэпсэтии кэнниттэн биһиги, эдэр кэрэсэпэдьиэннэр, олохпут тупсаҕай, куттала суох буолуута, ситимнээх үөрэх барара суолу-ииһи оҥорууттан, өрөмүөнүттэн, көрө-истэ сылдьартан улахан тутулуктаах диэн өйдөөтүбүт.
Кэпсэттэ Айтал Ксенофонтов VIII кылаас, уһулла Ньургун Романов, VII кылаас,»Эрчим» медиакиин, Дүллүкү, Үөһээ Бүлүү