Сунтаар улууһугар «Инникибит бүгүн саҕаланар: мин кылааһым — мин хамаандам» диэн девизтээх куонкурус-бэстибээл кылаас кэлэктииптэрин сомоҕолуур, кинилэри көҕүлүүр, саҥа идиэйэлэрин, бырайыактарын олоххо киллэрэр сыаллаах ыытылынна. Бу тэрээһиҥҥэ улууска баар оҕо хамсааһынын бырагырааммаларын өйүүр, бастыҥ лидердэри, кылаас старосталарын тургутан көрөр уонна былаас бэрэстэбиитэллэрин кытта көрсөр, санаа атастаһар интэриэһинэй былаһааккалар үлэлээтилэр.
Кылаас кэлэктииптэрин көрүү күрэһигэр аҕыс кылаас, барыта 172 үөрэнээччи, кылаас салайааччылара, оскуола дириэктэрин сүбэһиттэрэ, дириэктэри иитэр үлэҕэ солбуйааччылар көхтөөхтүк кытыннылар.
Кинилэр кимнээҕий?
А.П. Павлов аатынан Сунтаар 1№-дээх орто уопсай үөрэхтээһинин оскуолатын 6-в кылааһын үөрэнээччилэрэ, кылаас старостата — Джульетта Иванова, кылаас салайааччыта — М.К. Сергеева.
А.П. Павлов аатынан Сунтаар 1№-дээх орто уопсай үөрэхтээһинин оскуолатын 7-б кылааһын үөрэнээччилэрэ, кылаас старостата — Лада Попова,кылаас салайааччыта — Е.М. Прокопьева. А.П. Павлов аатынан Сунтаар 1№-дээх орто уопсай үөрэхтээһинин оскуолатын 8-г кылааһын үөрэнээччилэрэ, кылаас старостата — Николина Коротова, кылаас салайааччыта — К.Е. Иванова.
Сунтаардааҕы политехническай лиссиэй-интэринээт 6-б кылааһын үөрэнээччилэрэ, кылаас старостата — Васильев Дэвид, кылаас салайааччыта – Т. А. Андреева. Сунтаардааҕы политехническай лиссиэй-интэринээт 7а кылааһын үөрэнээччилэрэ, кылаас старостата – Эльза Максимова, кылаас салайааччыта – Д. М. Прокопьева. Сунтаардааҕы политехническай лиссиэй-интэринээт 8в кылааһын үөрэнээччилэрэ, кылаас старостата-Санита Егорова, кылаас салайааччыта — Я.Ф. Тихонова.
И.С. Иванов аатынан Сунтаардааҕы 2№-дээх орто уопсай үөрэхтээһинин оскуолатын холбоһуктаах хамаандата, старосталар – Мия Егорова, 6 кылаас, Антон Егоров, 7 кылаас, Арина Иванова, 8 кылаас үөрэнээччилэрэ. Кылаас салайааччылара – Т. В. Неустроева (6 кыл), Мария Валентиновна Иванова (7 кыл.), Евгения Николаевна Игнатьева (8 кыл.)
Сунтаардааҕы 3 №-дээх орто уопсай үөрэхтээһинин оскуолатын холбоһуктаах хамаандата, старосталар – Никита Илларионов, Дайаана Тарасова, кылаас салайааччылара Тамара Гаврильевна Саввинова (7 кыл.), Таисия Ивановна Евсеева (8 кыл).
Куонкурус-бэстибээл учредителэ: «Сунтаар улууһа» муниципальнай оройуон дьаһалтата (баһылык А.В. Григорьев), улуус социальнай уонна имиджевэй бэлиитикэтин салаата (баһылык солбуйааччыта М.В. Иванов, Т.И. Иванова).
Тэрийээччилэр: «Сунтаар улууһа» муниципальнай оройуон үөрэҕин салалтата (салайааччы Б.Н. Васильев), иитии уонна эбии үөрэхтээһин салаата (сэбиэдиссэй А.С.Павлова), бырайыак ааптара уонна тэрийээччитэ — Н.М. Родионова аатынан Сунтаардааҕы оҕо дьоҕурун сайыннарар киин (директор А.В. Антонова).
Бэстибээл үөрүүлээх арыллыытыгар Сунтаардааҕы оҕо дьоҕурун сайыннарар киин педагогическай этэрээтэ биир идэлээхтэрэ Тамара Спиридонова суруйбут хоһооннорун өрө көтөҕүллэн туран аахтылар, “Сунтаар миигин ыҥырар” ырыанан саалаҕа мустубут ыалдьыттары, хамаандалары күргүөмүнэн үҥкүүлэттилэр. Сунтаар улууһун ыччатын, үөрэҕириитин уонна тэрийээччилэрин ааттарыттан Т.А. Иванов, А. С. Павлова, А.В. Антонова итии-истиҥ эҕэрдэлэрин эттилэр, кыттааччыларга ситиһиилэри баҕардылар.
Дьиэҕэ сорудах быһыытынан кылаас хамаандалара ситиһиилэрин, кылаастарын туһунан кэпсиир, билиһиннэрэр визитнэй карточканы, “кричалканы”, үҥкүү-ырыа флешмобун 3 мүн. иһигэр көрдөрдүлэр. Дьүүллүүр сүбэҕэ олохторун оҕону иитиигэ-үөрэтиигэр анаабыт ытыктабыллаах учууталлар, педагогическай үлэ бэтэрээннэрэ Т.Ф. Божедонова, Л.И. Игнатьева, иитии уонна эбии үөрэхтээһин салаатын сэбиэдиссэйэ А.С. Павлова уонна Сунтаардааҕы гимназия дириэктэрин сүбэһитэ М.Л. Петрова үлэлээтилэр.
Иккис тургутугунан кылаас кэлэктииптэрэ сатабылларынан, талааннарынан уонна уопсастыбаннай көхтөрүнэн көрөн (ким спортсмен, ырыаһыт, үҥкүүһүт, уруһуйдьут) от күөх, араҕас, кыһыл, хараҥа-розовай, оранжевай, сырдык розовай браслеттары кэтэн былаһааккаларга хайдан үлэлээтилэр.
Байыаннай-патриотическай былаһаакка — Сунтаардааҕы Ис дьыала отделын сотрудниктара А.Н. Афанасьев, А.В. Винокурова, А.Н. Иванова тэрийиилэринэн түргэнник противогаз кэтиитигэр, викторинаҕа уонна каска, бронежилет кэтэн сүүрүүгэ күрэхтэстилэр.
Үҥкүү былаһааккатыгар “Түһүлгэ” норуодунай фольклорнай ансамбль уус-уран салайааччылара Матрена, Иван Лазаревтар кэрэ абылаҥар оҕолору ыалдьыттатан үҥкүү үөрэттилэр.
Интеллектуальнай былаһааккаҕа Н.В. Потапова салалтатынан “Кини кимий?” диэн аан дойду, Арассыыйа уонна Саха сирин биллиилээх дьонун, бэлиэ күннэрин төһө билэллэрин тургутан көрдүлэр.
Айар дьоҕур былаһааккатыгар Е.А. Томская, А.С. Егорова Сунтаар улууһа сурукка киирбитэ 225 сылыгар анаммыт уруһуй күрэһин тэрийдилэр.
Ырыа былаһааккатыгар Сунтаардааҕы оҕо искусство оскуолатын преподавателэ Ю.С. Филиппова “Матушка земля” ырыаны үөрэттэ.
“Мин старостабын” былаһааккаҕа старосталар үс тиэмэттэн «Что такое счастье в моем понимании», «Мой класс — моя лучшая команда», «Расти и развивайся мой любимый Сунтар (планы, мечты связанные с Сунтаром)» талан ылан 30 сөк-1 мүн. иһигэр санааны сааһылаан сайа этии, кэпсээһин күрэһэ ыытылынна.
Хас биирдии былаһааккаҕа былаас бэрэстэбиитэллэринээн, интэриэһинэй дьоннуун көрсүһүү, кэпсэтии тэрилиннэ. Ол курдук, полиция сотрудниктарын, култуура эйгэтин үлэһиттэрин сэргэ Сунтаар нэһилиэгин дьаһалтатын сүрүннүүр исписилииһэ С.В. Егорова, улуус Сэбиэтин депутаттара Т.А. Иванов, Ж.П. Макарова көхтөөх кыттыыны ыллылар. Күрэс түмүгүнэн дьүүллүүр сүбэ үс бастыҥ старосталары быһаарда, онтон былаһааккаларга бастыҥнар лагериттары ылан хамаандаларыгар туһалаах баллары аҕаллылар.
Куонкурус-бэстибээл чыпчаалынан кылаастарга форс-мажорнай түгэн сорудаҕын толоруу буолбута саарбаҕа суох. Конкурс Арассыыйаҕа биллэриллибит Норуоттар сомоҕолоһууларын сылыгар анаан кылгас кэм иһигэр талан ылбыт норуоттарын историятын, култууратын, аһын-үөлүн, олоҕун кэпсиир быыстапканы, презентацияны уонна ырыатын-үҥкүүтүн көрдөрөр сыаллаах-соруктаах этэ. Кылаас салайааччылара сэрэбиэй быһыытынан бурят, калмык, эвен, чечен, татар, башкир, мордва, удмур норуоттарын талан ылбыттарын чаҕылхайдык билиһиннэрдилэр. Дьүүллүүр сүбэҕэ В. Николаев аатынан Сунтаардааҕы норуот тыйаатырын салайааччыта Е.А. Григорьева, Сибиэрэп киинин уус-уран салайааччыта, хореограф Н.В. Баянаев, «Кэрэмэс» оҕо театральнай куруһуогун режиссера Т.И. Игнатьева үлэлээтилэр. Оҕолор, төрөппүттэр уонна кылаас салайааччыта соһуччу бэриллибит сорудаҕы чуолкайдык, көрөөччүнү сөхтөрөр гына арыйдылар, дохсун ытыс тыаһынан уруйданнылар.
Детский краудсорсинг «Моя детская инициатива: Сунтарскому улусу — 225-лет» бырайыактыыр үлэҕэ кылаас кэлэктииптэрэ элбэх идиэйэлэри, этиилэри киллэрбиттэрэ оҕо уопсастыбаннай түмсүүлэрин улуустааҕы бырагырааматыгар киириэҕэ.
Бэстибээлгэ оҕолор көхтөрүн көтөҕөр сыалтан З.А. Иванова ыыппыт «Ыра санаа лотереята» оонньуутуттан кыттааччылар бириис арааһын сүүйдүлэр. Одун Хаантан оҥоһуулаах олунньу ыйыгар төрөөбүт тылга, сайа охсор саха тылын суругар-бичигэр сүрүн болҕомтону уурар сыалтан ыытыллыбыт биир оонньуу үгүс киһи болҕомтотун тарта. Ол курдук “Телефоҥҥар сахалыы клавиатуралааххын дуо?” диэн ыйытыыга ойон турбут оҕолор ийэлэригэр сахалыы буукубалары туттан истиҥ тыллаах суруктары суруйан ыыттылар.
Дьүүллүүр сүбэ ааҕар хамыыһыйата хамаандалар лагериттарын (баалларын), дьүүллүүр сүбэ боротокуолун ааҕан-суоттаан түмүк маннык таҕыста:
«Мин кылааһым — мин хамаандам» куонкурус-бэстибээл муҥутуур кыайыылааҕынан 8-в кылаас хамаандата, СПТЛИ (наҕараадалара Кубок, грамота, 10 000 харчынан бириис, улуус администрациятыгар кылааһынан экскурсия) ааттанна!
— 7-б кылаас хамаандата ССОШ №1 (наҕараадалара Кубок, грамота, 8000 харчынан бириис).
— 6-б кылаас хамаандата СПТЛИ (наҕараадалара Кубок, грамота, 7000 харчынан бириис).
— 7-а кылаас хамаандата СПТЛИ (наҕараадалара грамота, 3000 харчынан бириис).
— 8-г кылаас хамаандата, ССОШ №1, (наҕараадалара грамота, 3000 харчынан бириис).
— 6-в кылаас хамаандата, ССОШ№1, (наҕараадалара грамота, 3000 харчынан бириис).
— ССОШ №3 холбоһуктаах хамаандата (наҕараадалара грамота, 3000 харчынан бириис).
— ССОШ№2 холбоһуктаах хамаандата (наҕараадалара грамота, 3000 харчынан бириис).
«Бастыҥ кылаас старостата» анал аат туттарылынна:
1 миэстэ — Попова Лада, 7-б ССОШ №1 грамота, мэтээл.
2 миэстэ — Васильев Дэвид, 6-б СПТЛИ грамота, мэтээл.
3 миэстэ — Иванова Джульетта, 6-в кыл ССОШ №1 грамота, мэтээл.
Онтон Никифорова Камилла, 7-а, СПТЛИ, Тарасова Дайаана, ССОШ №3, Евсеев Дамир, ССОШ №2, Коротова Николина, 8-г, ССОШ №1, Егорова Санита, 8-в, СПТЛИ — өйдөбүнньүк бириистэри ыллылар.
Бу курдук күрэстэри тэрийии кылаас кэлэктииптэрин сомоҕолуур, саҥа бырайыактары толкуйдуурга, ону олоххо киллэрэргэ төһүү күүс буолар.
Айна ЯКОВЛЕВА, Н.М. Родионова аатынан Сунтаардааҕы оҕо дьоҕурун сайыннарар киин тэрийээччи-педагога.
Кэскил14.ру